Gemeente Rotterdam ziet 3D als start voor objectenregistratie

4 december 2018

Havenstad beter op de hoogte met 3D BAG

De Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG), wie kent haar niet? Als belangrijk onderdeel van het overheidsstelsel van basisregistraties bevat het alle officiële adressen op Nederlands grondgebied en zijn daarnaast alle panden, verblijfsobjecten, standplaatsen en ligplaatsen opgenomen in deze registratie. Wat de BAG echter niet bevat is 3D-informatie van de bijbehorende objecten, een gegeven waar de gemeente Rotterdam graag verandering in zou zien.

Door Lambert-Jan Koops

‘Een objectenregistratie’ ... De visie van Rotterdam.

De BAG is een belangrijk punt op de agenda van de Nederlandse gemeenten, aangezien zij de bronhouders zijn van de registratie en dus verantwoordelijk voor het opnemen van de gegevens in de BAG en voor de kwaliteit ervan. Met de introductie van BAG 2.0 per 1 juli 2018 kregen ze er dan ook weer een aardige klus bij, want de BAG gaat met de overgang naar 2.0 inhoudelijk veranderen en de bronhouders krijgen een grotere rol in de kwaliteitscontrole door de verandering in de structuur van de wetgeving.

Er is dus op BAG-gebied genoeg te doen voor de Nederlandse gemeenten, die tot 1 juli 2020 de tijd hebben om de nieuwe items op orde te krijgen. Toch wordt er inmiddels alweer verder gekeken dan die datum en nagedacht over een betere, meer complete inrichting van de BAG. Dat laatste kan door de objecten in de registratie allemaal in 3D te beheren, waarbij alle bijbehorende informatie dan gekoppeld wordt aan het 3D-object. GIS-Magazine sprak hierover met drie grote voorstanders van dit idee: Mirian van Ansem, informatiemanager bij Antea Group, Peter Groeneveld, strategisch adviseur BAG bij de gemeente Rotterdam en Pieter de Ruijter procesmanager basisinformatie bij de gemeente Rotterdam. Groeneveld vertelt daarbij over de werkzaamheden waar hij zelf bij betrokken is: “Binnen de gemeente Rotterdam hebben we stappen gezet om de gehele gemeente in 3D te visualiseren. Dat heeft een compleet model opgeleverd dat als basis kan dienen voor onze plannen om ook BAG-gegevens kwijt te kunnen in het 3D-model. Een probleem van het huidige model is namelijk dat niet alle adressen op de juiste plaats in een pand liggen, iets wat met name speelt bij stapelbouw en andere verzamelgebouwen waar zich meerdere adressen in bevinden. In het huidige systeem zijn al die adressen in de registratie gekoppeld aan één 2D-grondvlak van een gebouw en is er niet uit af te leiden welk adres zich waar in het gebouw bevindt en wat dit adres precies bevat. Met een 3D-model van het gebouw is het meteen duidelijk welk adres zich waar bevindt en hoe dit ligt ten opzichte van de andere adressen, met alle voordelen van dien. Bijvoorbeeld bij calamiteiten zijn adressen hierdoor voor hulpdiensten beter vindbaar. Verder is deze informatie van toegevoegde waarde voor onder andere de gemeentelijke afdelingen Burgerzaken, Sociale Zaken, Ruimtelijke Ontwikkeling of Belastingen. Bijvoorbeeld in het kader van fraudebestrijding of om te bepalen welke adressen te kampen hebben met geluidsissues.”

Consequenties
De gemeente Rotterdam is ruim anderhalf jaar geleden begonnen met het uitwerken van de ideeën op het gebied van 3D BAG. Antea Group kreeg de opdracht te onderzoeken wat de impact is van de invoering van 3D op de techniek, proces & organisatie en data van de BAG binnen de gemeente Rotterdam. Na gesprekken met Geonovum, softwareleveranciers en eigen medewerkers werd vervolgens een advies uitgebracht en is er een roadmap opgesteld, die uiteindelijk moet leiden tot een BAG waarin alle informatie binnen de gemeentegrenzen van Rotterdam is gekoppeld aan 3D-objecten.

Rotterdam 3D.

Voortrekkersrol
Met die 3D-plannen loopt de gemeente Rotterdam vooruit op de troepen. Veel gemeenten zijn nu druk bezig met de overgang naar BAG 2.0 en ook de softwareleveranciers zijn nog gefocust op andere prioriteiten, aangezien er naast Rotterdam maar weinig partijen aan een dergelijke oplossing toe zijn. Van Ansem denkt dan ook dat Rotterdam een voortrekkersrol kan aannemen: “Rotterdam moet met haar model laten zien wat er mogelijk is en duidelijk maken wat de voordelen zijn, zodat andere partijen ook geïnteresseerd raken. Een van de dingen die we daarbij duidelijk willen maken is, dat het niet de bedoeling is om in één keer over te stappen op een complete en volledige 3D BAG. Een dergelijke overgang zou veel te veel vergen van de bronhouders. Maar het is bijvoorbeeld een prima idee om eens te beginnen met het combineren van ruimtelijke modellen die binnenkort landelijk beschikbaar komen, met de BAG-panden. Hiermee is het een laagdrempelige start voor de invulling van 3D BAG. Uiteindelijk zal het in de toekomst mogelijk worden om BIM-informatie van nieuwe gebouwen in de registratie op te nemen.

Die BIM-modellen zijn toch al aanwezig bij de bouwers en kunnen daarmee goed worden gebruikt.” Ook De Ruijter vindt dat zijn gemeente een belangrijke rol moet spelen bij de promotie van 3D BAG. “Wanneer we kijken naar de fact-sheet van het ministerie van BZK, VNG, VNG Realisatie, Waarderingskamer en Gemeentelijk Geo-Beraad, dan zien we dat de ontwikkelingsplannen voor de samenhangende objectenregistratie met BAG, WOZ, BGT en BOR tot en met 2025 lopen en dat de laatste stap van die plannen daarbij bestaat uit het invoeren van 3D. Dat lijkt me echter de verkeerde volgorde. Het 3D-model biedt zoveel extra nieuwe mogelijkheden dat het belangrijk is om daar vanaf het begin rekening mee te houden. Wanneer 3D niet als uitgangspunt wordt genomen, zullen er aan het eind van de rit weer allerlei extra werkzaamheden moeten plaatsvinden om het in te bedden in de registratie. Dat zal dan ook een van de belangrijkste punten zijn die we de komende tijd naar voren zullen brengen bij alle BAG-betrokkenen.”

Pilot
Met de eigen roadmap in het achterhoofd en de duidelijke keuze om 3D BAG te promoten, is de gemeente Rotterdam een pilot gestart om ervaring op te doen met het koppelen van 3D-objecten aan BAG-informatie. De pilot betreft het op de juiste hoogte leggen van de verblijfsobjecten binnen het pand. Hiervoor wordt er vanuit de verschillende typen bebouwing beoordeeld of het geautomatiseerd mogelijk is dit te realiseren. Aan de hand van de ervaringen worden vervolgstappen voor de hele stad gezet. In de pilot draait het om het gezamenlijk creëren van de juiste aanpak, maar er wordt inmiddels ook al nagedacht over de vraag hoe de 3D BAG eventueel up-to-date kan worden gehouden. Groeneveld: “Dat is natuurlijk vooral een technische zaak, want het bijhouden van de BAG is altijd een race met de werkelijkheid. Elke dag verandert er wel iets en 3D-informatie is zelden direct beschikbaar voor de bronhouder.”

Objectenregistratie en 3D
Groeneveld vervolgt: “Ook voor de organisatie zal er het nodige veranderen door het bijhouden van de samenhangende objectenregistratie en dat geldt helemaal als dat vanuit het uitgangspunt 3D plaats gaat vinden. Het vergt andere vaardigheden en eigenlijk ook een andere manier van denken. Voor het up-to-date houden van een samenhangende objectenregistratie zijn meer multifunctionele medewerkers nodig, die de registraties goed begrijpen en snappen hoe de objecten en informatie met elkaar samenhangen. Vandaar ook dat we daar binnen onze organisatie op inzetten en medewerkers laten meedenken over de overgang naar 3D in combinatie met de samenhangende objectenregistratie.”

Comments are closed.