Amsterdam ArenA Innovation Center

27 november 2018

Geodan, digital twins, Ecocraft en de VN

Sinds eind 2016 maakt Geodan officieel deel uit van het Amsterdam ArenA Innovation Center. Sinds die tijd is er behoorlijk wat neergezet. De Johan Cruijff ArenA fungeert als smart city en men beschikt over een ‘digital twin’. Bovendien is Amsterdam Zuidoost het decor voor educatieve projecten zoals de computergame Ecocraft. De Verenigde Naties toonde serieuze interesse om dit initiatief wereldwijd uit te bouwen.

 

Door Remco Takken

De ‘Slimme stad’ is in opkomst, maar wat is ervoor nodig om ‘slim’ te worden? En wat betekent dat eigenlijk? Naar welke doelen streeft ‘een slimme stad’ en hoe kun je die bereiken? De Johan Cruijf ArenA nam het initiatief om een handboek te schrijven, waarin al die punten overzichtelijk op een rij zijn gezet. Op 23 juni is dit handboek gepresenteerd. Daaraan hebben verschillende partijen meegeschreven: de gemeente Amsterdam, KPMG, het Spatial Informatics Lab van de Vrije Universiteit, Geodan, PlayTheCity en natuurlijk het Amsterdam ArenA Innovation Center zelf. Eduardo Dias, research-coördinator bij Geodan, vat de inbreng van Geodan als volgt samen: “Locatie- intelligentie bestaat uit een aantal zaken. Geodan heeft veel ervaring met ‘multi-stakeholder- involvement’. Neem een verkeersincident: daarbij zijn al gauw meerdere partijen betrokken. Een goede communicatie en een gemeenschappelijk gedeeld beeld zijn dan cruciaal. Denk aan politie en hulpdiensten, wegbeheerders en sleepdiensten. Hetzelfde geldt ook voor planvorming bij uitbreiding of vernieuwing van wijken of stadsdelen. Daarbij laten we het belang zien van virtuele 3Dwerelden. Die worden aangeduid als ‘digital twins’: kopieën van de echte wereld.”

23 juni 2018: GeoCraft met vijfhonderd kids.

Smart City
Er zijn duidelijke overeenkomsten met de verschillende Smart City-projecten die de laatste jaren als paddenstoelen uit de grond schoten. Kernbegrippen die je steeds terug ziet komen gelden ook voor de Johan Cruijff ArenA, eigenlijk een soort stad-binnen-de-stad: mobiliteit, bereikbaarheid, energie, duurzaamheid en bezoekersbeleving. De ambities liegen er niet om. Henk Markerink van de Johan Cruijff ArenA: “Innoveren zit in ons DNA. Zo is de ‘slimme grasmat’ hier bedacht. Het Amsterdam ArenA Innovation Center is een open platform voor iedereen.” De Amsterdam Innovation ArenA (AIA) wil de komende jaren uitgroeien tot hét living lab en innovatiecentrum op het gebied van Smart City en Smart Stadium producten en diensten. “Ervaring van Geodan op het gebied van het analyseren, combineren en visualiseren van ruimtelijke data is zeer waardevol bij het realiseren van onze missie om een volledig datagedreven operatie te worden”, zegt Henk van Raan, chief innovation officer van de AIA.

Het begint bij de kaart
Geodan’s oprichter en directeur Henk Scholten is strategisch adviseur van de Amsterdam Innovation ArenA. Op de vraag wat geoinformatie kan betekenen voor een ‘smart’ stadion, zegt Scholten: “Crisismanagement begint bij de kaart, maar het gaat veel verder. We kunnen namelijk ook veel betekenen voor de planning van het ‘smart’ maken van een stadion. Noem het: The GeoDesign of Smart Stadiums. Geografie fungeert daarbij als een blanco schildersdoek waarop je samen je ideeën kwijt kunt, zonder grenzen tussen disciplines en vakgebieden. Het is een framework dat daadwerkelijk zorgt voor integratie: ruimte, ontwerp, ICT, inspraak en participatie. GeoDesign brengt alle betrokkenen samen! Het zijn niet langer ‘de professionals alleen’ die over de hoofden van de mensen de beslissingen nemen.”

Amsterdam ArenA

Spelers kunnen in Ecocraft oplossingen ontwerpen en testen om de wereld te verduurzamen. Nu al kan Ecocraft ingezet worden om te werken aan de overgang naar duurzame energie en in de toekomst wordt Ecocraft uitgebreid met alle mogelijke openbare gegevens en modellen.

Bevolking verdubbelt ieder weekend
Afgelopen voorjaar nodigde Henk Scholten Gabriel Paun uit, CEO van ARINI Geographics, om in de Amsterdam Arena de impact te laten zien van realtime GIS in stadions. Live camerabeelden, gecombineerd met actuele verkeersinformatie komen samen in een op Esri-technologie gebaseerd ‘common operational picture’: de kaart. Gabriel Paun werkte de afgelopen vier jaar aan de ‘situational awareness’ in het nieuwe stadion van de 49’ers in San Francisco. Hij zegt: “Ieder weekend verdubbelt de plaatselijke bevolking in een stadionregio. Het geijkte antwoord was altijd: ‘we verdubbelen het aantal beveiligers, we schaffen meer apparatuur en technologie aan.’ Dat moest echt anders en dat kan dus ook.” Scholten legt uit: “De nieuwe strategie bij de 49’ers is gebaseerd op spatio-temporale contextualisatie van incidentinformatie in real time. Hele moeilijke woorden, maar het komt erop neer dat je vanachter een beeldscherm effectief, discreet en in stilte, heel verantwoorde acties kunt ondernemen als er op een bepaalde plek iets mis dreigt te gaan. Je kunt passend ingrijpen op basis van informatie, zonder op voorhand intimiderend aanwezig te zijn.”

Toekomst van Amsterdam Zuidoost
De inzet van het op Minecraft gebaseerde GeoCraft, onder meer door Geodan en het doepark GeoFort, is inmiddels alom bekend. Minecraft vormde in juni het decor voor een brainstormsessie met vijfhonderd basisschoolleerlingen van acht tot twaalf jaar oud uit Amsterdam Zuidoost. Samen bouwen zij mee aan de toekomst van de stad. Hoe geven zij bijvoorbeeld vorm aan het Hoekenrodeplein bij station Bijlmer-ArenA? Na afloop overhandigden de leerlingen hun beste stadsplannen aan een bestuurder van de gemeente Amsterdam. Eduardo Dias legt uit: “Nieuwe straten, nieuwe buurten: alle ideeën, wensen en eisen van betrokkenen komen hierin samen. Samen kun je het er vervolgens over hebben hoe de toekomst er uit moet komen te zien. Doordat we gebruikmaken van game engines, kunnen ook kinderen actief meedenken in deze omgeving.” Door spelenderwijs te programmeren doe je vaardigheden op die later van pas komen. Basisscholen van Amsterdam krijgen door deelname aan dit event uitleg én de kans om zelf te werken aan hun digitale vaardigheden.

Amsterdam ArenA

Geodan bouwde een digitale kopie van Amsterdam Zuidoost met gegevens uit verschillende bronnen, die openbaar toegankelijk zijn.

Ecocraft
Op 23 juni werd Ecocraft gelanceerd, een Minecraft-versie die speciaal is ingericht voor het bouwen van een duurzame leefomgeving. Geodan heeft niet alleen ieder gebouw en iedere weg in de virtuele omgeving van Minecraft nagebouwd. Ook iedere boom van Nederland is erin te vinden. Ecocraft is gekoppeld aan een geaggregeerde database (PC6-niveau) over het energieverbruik en de energielabels van woningen. Gegevens die je nodig hebt om te bedenken hoe je een woonwijk energiezuiniger kunt maken. Spelers kunnen in Ecocraft oplossingen ontwerpen en testen om de wereld te verduurzamen. Nu al kan Ecocraft ingezet worden om te werken aan de overgang naar duurzame energie en in de toekomst wordt Ecocraft uitgebreid met alle mogelijke openbare gegevens en modellen. Bijvoorbeeld om slim met voedselproductie en -transport om te gaan, of om afvalstromen in beeld te brengen en steeds meer grondstoffen te gaan hergebruiken. Ecocraft is zowel een onderwijsmiddel als burgerparticipatietool waar de UNEP (UnitedNations Environment Program) zich aan verbindt. De Verenigde Naties ontwikkelen plannen om Ecocraft wereldwijd te gaan inzetten. UNEP en Stichting EduGIS tekenden bij de lancering van Ecocraft een Memorandum of Understanding. Hierin legden zij vast dat zij zich zullen inspannen dat steeds meer gegevens – die nodig zijn om de wereld te kunnen verduurzamen – openbaar toegankelijk zijn en aan Ecocraft gekoppeld kunnen worden. Begonnen wordt in Amsterdam én in Warschau. Scholen in Zuidoost gaan met Ecocraft aan de slag als lesmodule om kinderen bewuster te maken van de energietransitie en de gebouwde omgeving.

Lancering van digital twin
Eveneens op 23 juni lanceerde Geodan een ‘digital twin’ van Amsterdam Zuidoost. Geodan bouwde een digitale kopie van Amsterdam Zuidoost met gegevens uit verschillende bronnen, die openbaar toegankelijk zijn. In deze digital twin kan de impact van allerlei processen en toekomstplannen met behulp van slimme modellen worden berekend en gevisualiseerd. Het resultaat daarvan kan op verschillende manieren worden weergegeven, zowel in 2D als in 3D. Zo ontstaat een compleet beeld van een stad, wijk, buurt of straat. Met behulp van deze ‘digitale tweeling’ van de stad kunnen de mensen die daarover moeten beslissen makkelijker de verschillende processen overzien en begrijpen én beter met elkaar overleggen. En dat moet gaan zorgen voor betere beslissingen en een betere stad. De vorm waarin de digital twin wordt gepresenteerd, wordt afgestemd op het doel en de doelgroep waarvoor de digital twin wordt ingezet. Zo kun je deze bijvoorbeeld inzetten voor burgerparticipatie (waar bewoners van een wijk of straat meedenken over energiebesparende maatregelen) en scholieren. Je kunt de digital twin ook virtueel bezoeken en ‘de toekomst beleven’. Ook is een koppeling met realtime data mogelijk om een actueel beeld te krijgen.

Amsterdam ArenA

UNEP en Stichting EduGIS tekenden bij de lancering van Ecocraft een Memorandum of Understanding. Hierin legden zij vast dat zij zich zullen inspannen dat steeds meer gegevens – die nodig zijn om de wereld te kunnen verduurzamen – openbaar toegankelijk zijn en aan Ecocraft gekoppeld kunnen worden.

Website Geodan

 

Comments are closed.